Elkarrekin Podemos IUk eskola publiko integral eta berdintzailerako 80 proposamen biltzen dituen dokumentua aurkeztu du

Proposamena hezkuntza eragile nagusiei, gainerako alderdi politikoei eta Hezkuntza sailburuari bidali zaie

Vitoria-Gasteiz, 2022ko urtarrilaren 10a

Iñigo Martinez Zatón gure legebiltzarkideak “Euskal eskola publiko integral eta berdintzailerako 80 proposamen” biltzen dituen dokumentua aurkeztu dute gaur prentsaurrekoan. Martínez Zatónek adierazi du hezkuntzak eztabaida zorrotza eta lasaia, eta elkarrizketa asko egiteaz gain, asko entzutea ere eskatzen dituela. Proposamen honekin gure asmoen berri ematen dugula dio. Dokumentu irekia da, eta hezkuntzako eragile nagusiei, gainerako indar politikoei eta Hezkuntzako sailburuari bidali zaie. “Eragile guztien ekarpenekin hobetuko den dokumentua da”, azaldu du Martinezek.

Koalizioak uste du egungo hezkuntza-sistemak gizartearen kohesioa kaltetzen duen desberdintasunen fabrika gisa funtzionatzen duela, eta, beraz, adierazi dute beharrezkoa dela “erabateko aldaketa” egitea, hezkuntza-eredu publiko, pluralista eta kritiko baterantz bideratua, irakaskuntza merkantilizatuaren, norabide bakarrekoaren eta lehiakorraren ereduak baztertuko dituena, adierazi du Iñigo Martinezek.

Elkarrekin Podemosen proposamenak bederatzi ardatz nagusi ditu. Eskolako segregazioaren eta hezkuntza ekitatearen aldeko ituna, euskal eskola publikoa hezkuntza-sistemaren ardatz nagusi gisa, egungo eskola-mapa berriro diseinatzea, progresiboki publifikatzea, baliabide ekonomiko gehiago ematea, autonomia,  parte-hartzea eta ereduaren deszentralizazioa, ikuspegi komunitarioa eta haurtzarokoa, irakasleen eta administrazio eta zerbitzuen egoeraren hobetzea, euskarari lehentasuna ematea eta euskal curriculum laikoa, hezkidetzailea eta inklusiboa.

Eskolaren gaineskaintzari muga jartzea izango litzateke eskolako segregazioaren aurkako itunaren neurri nagusietako bat, izan ere, gehiegizko eskaintzak segregaziorako joera handiagoa eragiten du. Horretarako, proposatu dute sare publikoak eremu baten matrikulazioa bere gain har dezakeenean, ezin izatea itundu eskaerari erantzuteko beharrezkoak ez diren ikasgelak edo ikastetxeak. Bereizketaren aurkako euskal behatokia sortzea, maila sozioekonomiko baxuko familiei diskriminazio positiboa aplikatzea edo matrikulaziorako zonako edo udaleko bulegoak sortzea dira koalizioak proposatzen dituen beste proposamenetako batzuk hezkuntza eredu bidezkoa eta berdinzalea den eredu baterantz abiatzeko.

Horretarako, hezkuntzaren ardatz egituratzailea euskal eskola publikoak izan behar duela uste dute, hau da, titulartasun publikoko ikastetxeak, eta 10 urteko denbora-tarte batean eskola hegemonikoa izatea proposatzen dute, eskola publikoaren pisua EBko batez bestekoarekin parekatuz. Horretarako, “etorkizuneko legearen akordioak ez hipotekatzeko” asmoz, egungo hezkuntza-itunak 22/23 ikasturtera luzatzea proposatu dute, baita 23/24 ikasturtera arte; hala ere, lege berria onartu arte luzapen gehiagorik ez egoteko eskatu dute. Gainera, proposamenen artean dago legean arau bat sartzea, publiko bihurtu nahi duten ikastetxeak publifikatzeko  aukera emango diena.

Koalizioaren ustez, eskola publikoak izan behar du ikasleak euskaldunduko dituen tresna, eta, horregatik, egungo A, B eta D hizkuntza eredua gainditzea eta euskara ardatz izango duen beste ardatz eleanitz baterantz aurrera egitea proposatzen dute. Horrela, bigarren hezkuntza amaitzean, ikasleek B2 maila lortuko dutela bermatu behar du eskolak. Gainera, koalizioak ikastetxe bakoitzean hizkuntza-proiektuak sortzearen aldeko apustua egiten du, tokiko egoera soziolinguistikoaren arabera.

«Pandemiak erakutsi digu zein garrantzitsua den gure irakasleak zaintzea eta irakasle horiek baldintza onetan lan egitea». Horregatik, plantillak handitzea proposatu dute, talde eta irakasle bakoitzeko ikasle kopurua murrizteko. Horri esker, lan-baldintza hobeak lortuko lirateke eta ikasleen beharrei erantzun eraginkorra emango litzaieke.

Martinezek iragarri dute datozen asteetan dokumentua hainbat eragilerekin kontrastatuko dutela eta behin betiko bertsioa aurkeztuko dutela otsailaren lehen astea baino lehen. Gorrotxategik esan duenez, prozesu hori modu kolektiboan eta adostasun zabalarekin egin behar da.

Agiria: 80 proposamen berditasunezko euskal eskola publiko integral baterako